Како да одгледувате микро зеленило дома
Микро зеленилото се млади, јадливи растения собрани во раниот стадиум на развој, кога се појавуваат првите вистински листови. Наместо да се чека цел сезон за градинарските култури, тие се добиваат за неколку дена и внесуваат свеж, интензивен вкус во салати, сендвичи, паста и јастиња. Домашното одгледување овозможува да имате свежи микро лисјца во секое време, без долга пакувања и патување до продавница.
Растењето е едноставно, но бара внимание. Успехот зависи од квалитетен медиум, умерено влажна почва, доволно светлина и чист простор. Најлесно се сеат редичка, брокула, грах и рукола, а вкусот може да биде пикан, благ или луст. Ова е практичен начин да се вклучат децата во процесот од сетва до берње и да се создаде мала, но продуктивна кујна градина.
Идејата е во близина со мисијата на Hilltop Community Farm во La Valle, Wisconsin, каде што локалните потрошувачи, земјоделците и заедницата се поврзани со почвата и храната. Нејзините додели во системот за поддржано од заедницата земјоделство, сезонското овошје и абонаментите за цвеќиње ја покажуваат врската меѓу луѓето и производството на храна, а подкастот за земјоделство и одржливост и настаните како Currant Events Festival го закрепвуваат тој заеднички пристап. Како што фармата ја поврзува својата работа со природата, така и кујната кухнија може да почне со мал простор и внимателна грижа.
Што е микро зеленило и кои видови се лесни
Важна е разликата меѓу микро зеленилото и пророчките семенца. Кај пророчките, семето се буди во влажна средина и најчесто се јаде целото. Микро зеленилото се сее во медиум, добива светлина по никнувањето и се бере како група зелени листови. Кај повеќето видови бербата е почетна, додека некои сорти порастат во вистински лисјца.
За почеток се погодни видови со брз и предвидлив раст: редичка, репа, брокула, кељ, грах, овес, слънчоглед и амарант. Грамот дава меко, благо лисјце, додека редичката и репата имаат изразен, малку олив вкус. Амарантот е потемна, но брзо се вкоренува. Брокулата и кељот создаваат густи, хрупки листови и добро се комбинираат со мекото зеленило.
Изберете само една или две сорти за првиот обит. Така ќе ги следите полесно и ќе избегнете непотребно мешање на различни брзини на раст. На палечко или мал деск, меѓувратното количество е доволно за неколку салати. Поставувајте ги на светло место далеку од директно сонце, бидејќи премногу топлина го исушува медиумот.
Избор на семе за успешен раст
Купувајте семе наменето за микро зеленило или пророчки, најдобро од проверени сорти што се свежи и уште не се истакнати. Специјалните сорти обично се сеат повеќе густо и даат рамномерен резултат. Обичното градинарско семе може да работи, но некои пакети содржат бавно или нерамномерно никнување, па внимателно читајте ги информациите.
Големите семенца, како оние од грах и слънчоглед, може да се натопат 4 до 12 часа пред сетвата. Исцедете ги добро и чувајте ги во влажна крпа со редовно проветрување. Малките семенца не треба да се натопуваат, бидејќи лесно се лепат и некои почнуваат да се распаѓаат. Не ги оставајте натопени преку ноќ.
Семенето се сее густо, но не треба да се прекрпуваат. Притиснете го нежно по сеењето за добар контакт со медиумот, без да создадете преголем натиск. Означете го секој сад со видот и датумот, а за континуитет сеете нова порција секои пет до седум дена. На тој начин имате свежо микро зеленило, а не вистина голем засад кој останува некој ден.
Подготовка на садови и медиум
Изберете плиток сад со отвори за одводнување или додајте решетка под садот. Дното треба да собира малку влага, но никогаш да не стои во вода. Потребна е дренажа, бидејќи постојаната влага го намалува кислородот кај корените и создава услови за мувта. Сите садови и алатките пред првата употреба исчистете ги со сапун и течна вода.
За медиум е погодна лесна, ронлива, безторфна смеша за сеење, најчесто со вермикулит. Изборот на производ без торф помага да се зачуваат тресеништата, а лесниот медиум овозможува корените да се вентилираат. Не користете свеж ґубре, непреработениот компост или обична градинарска почва, бидејќи можат да донесат штетници, плевели и микроорганизми. За микро зеленило што се јаде сурого, чистиот медиум за сеење е најбезбеден избор.
Навлажете го медиумот пред сетвата, но без да се натопи целосно. Исеејте го семето рамномерно, покријте го садот со капак или чиста платформа за да задржите влага и чувајте го на топло место. Откако ќе се појават првите избојци, отстранете го покривачот за да добијат светлина. Проверете дали дренажните отвори остануваат слободни, особено откако садот ќе наполни со вода.
Светлина, вода и циркулација на воздух
По никнувањето, обезбедете 12 до 16 часа светлина дневно. Сончевиот прозорец може да послужи, но растовите треба да се вртат за да не се издолжени кон една страна. Флуоресцентна или LED лампа за раст е постабилно решение; поставете ја 15 до 30 сантиметри над највисоките листови и прилагодете ја оддалечината со растот.
Водата е најчестата причина за проблеми. Најбезбедно е да се полива од дното: ставете вода во тасче под садот и оставете го медиумот да ја прими 10 до 15 минути, потоа испразнете го остатокот. Младите избојци можат да се поливаат со нежна прскалка, но земјата никогаш не смее да плива. Пред да додадете вода, проверете со прст дали горниот слој е влажен.
Проветрувањето го намалува ризикот од мувта и создава отпорен, зајакнат раст. Кога листовите ќе почнат да се допираат, вклучете кујен вентилатор на ниска брзина или отворете прозорец. Одржувајте температурата меѓу 18 и 24 °C. Отстранете го покривачот дури и кога надворните услови се студени, бидејќи влажниот и топол воздух под капак создаваат идеални услови за мувта.
Грижа за растот и спречување на мувта
Прегледувајте ги садовите секој ден, особено ако се во топла соба или близу радијатор. Знакот за доволно влага е рамномерно влажен, но не мокар медиум. Кога садот е премногу сув, листовите можат да омекнат или да изгубат боја, а при премногу влага корените немаат доволно воздух. Бледото зеленило може да се стабилизира кога растовите ќе се приспособат на новото светло.
Бела, сива или зелена влакнеста насло, како и темни точки, укажуваат на мувта. Ако мувтата е ограничена, одстранете ги заразените делови, подоберете го воздухот и намалете ја водата. Не решавајте го проблемот само со прскалка. При големо напад, садот треба да се отфрли, бидејќи спорите можат да се прошират и да го загрозат здравјето. Чистите садови и внимателната хигиена се најдобра заштита.
Долгите, слаби стебла обично значат дека нема доволно светлина, а густо насадените растенија се бори за простор. Жолтата лисјца често укажуваат на премногу вода, слаба дренажа или недостаток на хранливи материјали. Редовното проветрување, правилното растојание и чистата почва го намалуваат ризикот. Иако инсектите се редатка проблем во затворен простор, проверете ги листовите пред берње и отфрлете ги садовите со поголема нападливост.
Жетва, чување и употреба на микро зеленилото
Микро зеленилото најчесто се бере 7 до 14 дена по сетвата, зависно од видот и температурата. Најдобар момент е кога листовите се уште меки и месести, пред да се стврднат. Користете чисти, дезинфицирани ножици и отсечете ги 1 до 2 сантиметри над медиумот, без да ги извлекувате корените. Оставањето на стеблото може да овозможи второ берње кај некои видови, како грахот.
Перете ги микро зеленилата непосредно пред јадење, со чиста вода, и исушете ги целосно. За чување, ставете ги во сад со капак и сува хартиена крпа, па чувајте ги во кујниот хладилник. Може да издржат околу пет до седум дена, но најдобриот квалитет е првите денови. Користете ги пред да омекнат, пожолтеат или изгубат свежина.
Може да се додадат како свеж додаток во салати, сендвичи, паста, супи, омлети и напитки за мелење. Тие даваат текстура, боја и свеж вкус, а некои видови, како амарантот, додаваат и жив виолетен тон. Уште еден пример за креативна врска со сезоната е уметничкиот букет од диви цвеќиња, кој покажува како фармата ги поврзува природните материјали со заедничкиот начин на споделување.
За совети за локално одгледување, информации за заедничките настани или разговор со Rob и Erin, посетете контакт со фармата. Следејќи го примерот на фармата, изберете еден вид, направете мал сад и споделетете првата берба со семејството или пријателите.
Поставете мал сад денес и нека првата берба биде почеток на вашата кујна зелена градина.